Wat is polycysteus ovarium syndroom?

De afkorting PCOS staat voor het polycysteus ovarium syndroom. Het polycysteus ovarium syndroom is een veelvoorkomende hormoonafwijking. Ruim 5% van de jonge Nederlandse vrouwen heeft PCOS. De verstoorde hormoonhuishouding veroorzaakt kleine blaasjes die zich lokaliseren op de eierstokken.

PCOS klachten beginnen in en rondom de puberteit. De menstruatie start voor deze meisjes vaak al op jonge leeftijd, de schaambeharing komt al vroeg op gang en vaak is er ook sprake van overgewicht. De menstruatie is in het begin van de puberteit nog regelmatig, maar helaas verandert dit snel. Een verstoorde cyclus en het uitblijven van de menstruatie veroorzaken vervolgens de meest bekende PCOS-klacht; de verminderde vruchtbaarheid. Naast verminderde vruchtbaarheid kampen vrouwen met PCOS ook vaak met overbeharing, diabetes II, gewichtstoename, haaruitval en acné. Op deze pagina leggen we uit wat er aan de hand is bij PCOS en wat de huidtherapeut voor vrouwen met PCOS kan betekenen.

Wat is de oorzaak van polycysteus ovarium syndroom?

Bij PCOS produceren de eierstokken een overmatige aanmaak van mannelijke hormonen. Een te hoge testosteronspiegel zorgt ervoor dat de feedback tussen de eierstokken en hypofyse verstoord wordt. Het resultaat is een constante verhoogde LH-spiegel. Het luteïniseringshormoon (LH), stimuleert de eierstokken tot de productie van androgenen ofwel mannelijke hormonen.

Zoals voor veel aandoeningen is er ook voor PCOS niet één duidelijke aantoonbare oorzaak voor de verstoring van de  hormoonhuishouding. Studies wijzen uit dat het uitblijven van de menstruatie en overgewicht de grootste boosdoeners zijn van de verstoorde hormoonhuishouding.

PCOS hangt sterk samen met insulineresistentie en dit wordt steeds vaker als veroorzaker gezien. Insuline is nodig om glucose (bloedsuiker) vanuit het bloed naar de lichaamscellen te brengen. Bij insulineresistentie maakt het lichaam overmatig insuline aan, waarbij meer testosteron vrijkomt.

Wat kan je thuis doen aan polysysteus ovarium syndroom?

Indien u last heeft van bovengenoemde klachten adviseren wij een bezoek aan de huisarts te brengen. De huisarts zal u verwijzen naar andere artsen en specialisten voor verder onderzoek. De specialist kan er bijvoorbeeld voor kiezen om een echoscopie te maken van de eierstokken of de bloedwaarden van uw hormoonhuishouding te onderzoeken. Wanneer uit dit onderzoek de diagnose PCOS wordt gesteld, zal de huisarts u verder begeleiden. Voor de behandeling van polycysteus ovarium syndroom kunt u worden verwezen naar verschillende specialisten, zoals een gynaecoloog, fertiliteitsverpleegkundige, diëtist, fysiotherapeut, dermatoloog en zo mogelijk ook een huidtherapeut. In dit blogbericht geven we meer tips voor thuis.

Welke behandelingen zijn er bij acné en overbeharing bij polycysteus ovarium syndroom?

In overleg met uw arts of dermatoloog kunnen overbeharing en acné bij PCOS behandeld worden met hormonen, zoals door het slikken van de Diane35 anticonceptiepil. Deze anticonceptiepil onderdrukt de mannelijke hormonen die de haarzakjes en talgklieren activeren. Soms is deze aanpak niet gewenst of geschikt, bijvoorbeeld als er sprake is van kinderwens of wanneer de anticonceptiepil na 6 tot 12 maanden geen verbetering geeft. U kunt bij de huidtherapeut terecht voor laserontharing of elektrisch ontharen en acnébehandeling.

PCOS is de meest voorkomende oorzaak voor hirsutisme. Bij hirsutisme is er bij een vrouw sprake van beharing volgens mannelijk patroon. Er is dan overmatige beharing op de bovenlip, de kin, de wangen, rond de tepels en op de buik. Laserontharing heeft de eerste voorkeur voor behandeling van donkere overbeharing, vanwege het feit dat grote oppervlaktes behandeld kunnen worden in relatief korte tijd. Gemiddeld zijn er zes behandelingen nodig, maar bij PCOS zien we meestal dat het aantal benodigde behandelingen hoger ligt vanwege de hormonale invloed.

Er zijn ook vrouwen die last hebben van overbeharing in de vorm van witte, blonde, grijze of rossige haren. In dat geval kiezen we voor elektrisch ontharen. Vanwege het tekort aan pigment zijn deze haren niet geschikt voor laserontharing. Als de actieve haargroei is verdwenen, zal een onderhoudsbehandeling af en toe nodig kunnen zijn.

Laserontharing, elektrische epilatie en acnétherapie van het gelaat worden voor vrouwen meestal geheel of gedeeltelijk vergoed. Dit is wel afhankelijk van een aanvullend verzekeringspakket. Vraag uw zorgverzekeraar naar de polisvoorwaarden. Tijdens het intakegesprek stelt de huidtherapeut een persoonlijk behandelplan voor u op.

Lees meer over de behandeling van acné en overbeharing bij polycysteus ovarium syndroom